23-24. Cenny surowiec – drewno

Co powinieneś:

  • znać terminologię związaną z drewnem
  • znać gatunki drzew
  • etapy przetwarzania drewna
  • znać zastosowanie drewna i materiałów drewnopochodnych
  • znać wady i zalety drewna i materiałów drewnopochodnych

Terminy:

  • drewno - surowiec drzewny otrzymywany ze ściętych drzew i formowany przez obróbkę
  • pień - gruby, zdrewniały pęd główny drzew. Powstaje wskutek corocznego przyrastania na wysokość i na grubość.
  • Tartak - zakład, w którym dokonuje się przerobu drewna okrągłego na tarcicę w procesie technologicznym tarcia (inaczej: przecierania), czyli rozpiłowywania za pomocą urządzenia zwanego trakiem. Tarcicę przerabia się na elementy drewniane określonego przeznaczenia (łaty giętarskie, części meblarskie, stolarkę budowlaną, a także fryzy posadzkowe).
  • Trak - maszyna stosowana w tartakach w celu przecierania drewna okrągłego na tarcicę obrzynaną oraz nieobrzynaną.
  • Tarcica - jest to asortyment drzewny powstały w wyniku przetarcia drewna okrągłego
    • Ze względu na stopień obróbki tarcice dzielą się na:
      • tarcicę nieobrzynaną – o obrobionych dwóch powierzchniach równoległych, krawędzie boczne są obłe (bez obróbki). Otrzymywana jest przez przetarcie jednokrotne na trakach (piłach tartacznych).
      • tarcicę obrzynaną – o obrobionych czterech płaszczyznach i krawędziach czoła
  • materiały drewnopochodne - materiały, do których produkcji używa się odpadów, powstałych podczas uzyskiwania tarcicy (trociny, wióry, gałęzie drzew)

 

budowa pnia drzewa

źródło: http://www.wiezby.com.pl/?impregnacja-drewna,13

 

gatunki drzew

Rodzaje drzew występujące w Polsce naturalnie (rodzaje rodzime)

liściaste:

  • dąb (Quercus)
  • buk (Fagus)
  • brzoza (Betula)
  • czeremcha (Padus)
  • jabłoń (Malus)
  • jarząb (Sorbus)
  • jesion (Fraxinus)
  • olsza (Alnus)
  • głóg (Crataegus)
  • grab (Carpinus)
  • topola (Populus)
  • klon (Acer)
  • lipa (Tilia)
  • wierzba (Salix)
  • wiąz (Ulmus)
  • wiśnia (Cerasus)

iglaste:

  • sosna (Pinus)
  • świerk (Picea)
  • jodła (Abies)
  • modrzew (Larix)
  • cis (Taxus)

 źródło: http://pl.wikipedia.org/wiki/Drzewo

 

Podstawowe właściwości drewna:

  • wilgotność - procentowy udział wody w stosunku do masy drewna
  • higroskopijność - zdolność wchłaniania wilgoci
  • gęstość - masa przypadająca na jednostkę objętości wyrażoną w kg/m3
  • skurcz - zmniejszanie się wymiarów drewna poprzez zmniejszanie wilgotności
  • pęcznienie - powiększanie wymiarów drewna przy nasyceniu wodą
  • rysunek drewna - widoczne słoje, sęki, linie
  • barwa drewna - kolor drewna
  • izolacyjność cieplna - zdolność do powstrzymania przewodzenia ciepła

Właściwości mechaniczne drewna:

  • wytrzymałość na rozciąganie
  • wytrzymałość na ściskanie
  • wytrzymałość na zginanie
  • twardość

źródło: http://budownictwopolskie.pl/artykul/wlasciwosci_fizyczne_i_mechaniczne_drewna

 

etapy przetwarzania drewna

  • ścinka drzewa
  • dostawa do tartaku
  • przetarcie drzewa w tartaku lub na traku mobilnym.

  • podział na deski, bale, krokwie

 

  • przygotowanie desek, bali, krokiew do suszenie

  • suszenie drewna

  • wytworzenie ostatecznych materiałów drewno-pochodnych
  • produkcja mebli, drzwi itp.

 

rodzaje i zastosowanie materiałów drewno-pochodnych

Materiały drewnopochodne:

  •  sklejka - materiał drewnopochodny o bardzo szerokim zastosowaniu. Jest to płyta sklejona z nieparzystej liczby cienkich arkuszy drewna. Arkusze są tak ułożone by włókna jednej warstwy krzyżowały się z włóknami warstw sąsiednich. Dzięki temu sklejka jest odporna na wilgoć i nie zmienia pod jej wpływem ani wymiarów ani kształtu.
  •  płyty wiórowe są wykonane z wiórów drzewnych o określonych wymiarach, spajanych klejem pod ciśnieniem.
  •  płyty pilśniowe powstają ze spilśnionych, czyli splątanych ze sobą drewna i roślin (np. lnu, konopi) sprasowanych pod wysokim ciśnieniem. Wyróżniane są płyty pilśniowe miękkie i twarde .
  •  fornir (okleina) – to cienkie arkusze drewna, które mogą mieć różne grubości (np. 1, 2, 3, 4 i 5 mm). Fornir wykorzystuje się nie tylko do otrzymywania sklejki, ale także do oklejania np. drewna sosnowego lub płyt wiórowych, by nadać im estetyczny wygląd.
  •  MDF - płyta pilśniowa średniej gęstości stanowiąca podstawowy materiał do produkcji mebli

Zalety materiałów drewnopochodnych:

  • nie pękają, nie mają sęków i innych wad drewna,
  • są odporne na działanie grzybów i owadów,
  • płyty mają dużą powierzchnię, którą można ekonomicznie wykorzystać,
  • są tańsze od drewna,
  • mają dobre właściwości izolacyjne.

Dzięki swoim zaletom materiały drewnopochodne znalazły szerokie zastosowanie w:

  • przemyśle meblarskim, wykonuje się z nich np. szafy, biurka, regały, blaty stołów,
  • budownictwie, wykorzystuje się np. do obkładania (obijania) konstrukcji ścian i dachu oraz ich izolacji, a także podłóg. 

 

operacje technologiczne przy obróbce drewna (narzędzia do obróbki)

  • Trasowanie – czyli rysowanie na materiale
  • Przerzynanie drewna – przycinanie materiałów do wymaganych rozmiarów za pomocą pił
  • Wiercenie otworów – wykonywanie otworów za pomocą wierteł
  • Struganie – wygładzanie drewna za pomocą narzędzia zwanego strugiem
  • Szlifowanie – dokładne wygładzanie drewna za pomocą materiałów ściernych o różnym rozmiarze ziarna (im mniejsze ziarno tym lepsze wygładzenie)

 

 

łączenie drewna

 

Praca na zajęciach:

Na stronach internetowych wyszukaj informacje na temat materiałów drewnopochodnych:

Korzystając z wymienionych stron internetowych:

  1. podaj najprostszą definicję materiałów drewnopochodnych,
  2. wypisz nazwy materiałów drewnopochodnych,
  3. wymień ich zalety i wady,
  4. napisz, gdzie mają zastosowanie.

 

Uzupełnij listę zasad bezpieczeństwa obowiązujących przy obróbce drewna:

  • stosowanie okularów ochronnych podczas szlifowania.
  •   

 

 

Praca domowa:

Wypisz w tabeli listę znajdujących się w Twoim domu przedmiotów wykonanych z drewna i materiałów drewnopochodnych

PRZEDMIOTY Z DREWNA

PRZEDMIOTY Z MATERIAŁÓW DREWNOPOCHODNYCH

 

 

 

źródła: http://pl.wikipedia.org/

Joomla Templates by Joomla-Monster.com